In 2016 nam een Boliviaans dierenasiel contact op met biologe Paola Nogales-Ascarrunz over een bijzondere bewoner. Een buurtbewoner had het dier als kitten gevonden in de buurt van een bos en dacht dat het een gewone huiskat was. Eenmaal volwassen was de katachtige zo'n 46 centimeter lang en woog hij 1,4 kilo, een stuk kleiner dus dan een gemiddelde huiskat. Hij had een lichtbruine vacht met onregelmatige rozetten.
Op dat moment dacht de onderzoekster dat ze te maken had met een reeds bekende tijgerkat. “Ik heb wel honderd foto's gemaakt”, herinnert ze zich.
Genetisch onderzoek bevestigt twijfels
Drie jaar later werkte Nogales-Ascarrunz aan een gids over de katachtigen van Bolivia. Ze vergeleek haar foto's met de bekende beschrijvingen van Braziliaanse tijgerkatten en merkte op dat de rozetten van haar exemplaar aanzienlijk groter waren. De twijfel sloeg toe.
Een genetisch onderzoek van 38 Zuid-Amerikaanse katachtigen gaf uiteindelijk uitsluitsel: het dier behoort inderdaad tot een aparte soort, die de naam Leopardus tilcayo kreeg. Deze bloedlijn splitste zich zo'n 1,4 miljoen jaar geleden af van de andere tijgerkatten. De wetenschappers namen de naam rechtstreeks over van de lokale bevolking. Een bewoner had hen namelijk verteld dat zijn grootvader het dier vroeger ook al zo noemde.
Een fascinerende maar zorgwekkende ontdekking
De tilcayo behoort tot de zogeheten “cryptische soorten”. Dit zijn soorten waarbij het uiterlijk alleen niet genoeg is om de verschillende bloedlijnen van elkaar te onderscheiden. Dit verklaart deels waarom het dier zo lang is verward met een verwante soort. Hoe groot de populatie is, is onbekend. Bovendien wordt zijn leefgebied, het Yungas-bos, al bedreigd door ontbossing, bosbranden, landbouw en mijnbouw.
Voor evolutionair bioloog Eduardo Eizirik, hoofdauteur van het onderzoek, heeft de ontdekking een schaduwzijde. “Ze lopen het risico te verdwijnen nog voordat we ze überhaupt ontdekken”, zo vat hij de situatie samen van diersoorten die nu nog onbekend zijn voor de wetenschap.
Vertaald van de Wamiz-website FR gebruikmakend van kunstmatige intelligentie
